Ngành Tổng Hợp
Trang chủ › Món Ăn Miền Bắc

Món ngon từ măng: cách sơ chế và nấu ngon ngày hạn chế đi chợ

Ban biên tập Ngành Tổng Hợp · · Cập nhật
Món ngon từ măng: cách sơ chế và nấu ngon ngày hạn chế đi chợ

Măng là nguyên liệu rất hợp để dự trữ cho những ngày hạn chế đi chợ, chẳng hạn mùa dịch bệnh hay mùa mưa bão: măng khô để được nhiều tháng, măng ngâm và măng luộc đóng gói để được nhiều ngày trong tủ lạnh. Chỉ cần sơ chế đúng cách cho hết đắng và hết chất độc tự nhiên, bạn có thể nấu canh, xào, kho, nấu bún với măng thay đổi khẩu vị cả tuần. Bài viết này dành cho người mới học nấu ăn tại nhà: từ cách chọn măng, sơ chế an toàn đến năm món măng dễ làm.

Các loại măng thường gặp

Loại măngĐặc điểmHợp với món
Măng tươi (măng tre, măng nứa, măng mai)Giòn, ngọt, cần luộc kỹXào, luộc chấm, canh
Măng khô (măng lưỡi lợn, măng nứa khô)Để lâu, cần ngâm nhiều ngàyCanh măng ninh xương, măng hầm chân giò
Măng chuaChua nhẹ, giònBún măng, canh chua, xào
Măng luộc đóng góiĐã sơ chế sẵnXào, kho nhanh

Sơ chế măng an toàn: bước không được bỏ qua

Măng tươi có chứa hợp chất tự nhiên có thể tạo ra chất độc (thường được nhắc tới là xyanua) khi ăn sống hoặc nấu chưa kỹ. Vì vậy, măng phải được bóc vỏ, luộc kỹ và thay nước nhiều lần. Đây cũng là cách làm măng hết đắng.

Với măng tươi

  1. Bóc bỏ lớp vỏ ngoài, cắt bỏ phần gốc già xơ.
  2. Thái lát hoặc chẻ sợi theo món định nấu. Thái nhỏ giúp chất đắng thoát ra nhanh hơn.
  3. Luộc măng với nước lạnh, đun sôi khoảng 10–15 phút, đổ nước đi, rửa lại.
  4. Lặp lại 2–3 lần cho đến khi măng không còn vị đắng, nước luộc trong hơn.
  5. Có thể luộc lần đầu với nước vo gạo, hoặc thêm vài quả ớt để măng nhanh hết đắng theo kinh nghiệm dân gian.

Không đậy vung khi luộc măng để hơi độc bay đi.

Với măng khô

  1. Rửa sạch, ngâm măng trong nước vo gạo 1–2 ngày, thay nước mỗi ngày.
  2. Luộc măng đã ngâm khoảng 30 phút, đổ nước, rửa sạch. Lặp lại vài lần đến khi măng mềm và hết mùi khói.
  3. Xé măng thành sợi vừa ăn.

Nếu dùng nồi áp suất, có thể rút ngắn đáng kể thời gian luộc măng khô. Măng khô đã sơ chế có thể chia túi, cấp đông để dùng dần.

Với măng chua

Rửa sạch, vắt nhẹ. Nếu quá chua, ngâm nước lạnh một lúc hoặc chần qua nước sôi.

Năm món ngon từ măng dễ làm

1. Canh măng khô ninh xương

Món quen thuộc trên mâm cỗ Tết miền Bắc. Xương lợn chần sạch, ninh lửa nhỏ khoảng 1 tiếng lấy nước ngọt. Măng khô đã sơ chế xào sơ với hành phi và chút nước mắm cho ngấm, sau đó đổ vào nồi nước xương, ninh tiếp đến khi măng mềm. Nêm vừa ăn, rắc hành mùi. Có thể thêm miến dong để thành miến măng.

2. Măng tươi xào thịt bò

Măng tươi luộc kỹ, thái mỏng, để ráo. Thịt bò thái ngang thớ, ướp tỏi, dầu hào, chút bột năng. Xào nhanh thịt bò trên lửa lớn đến khi tái, trút ra. Phi tỏi, xào măng với chút nước mắm, cho thịt bò vào đảo đều, thêm rau răm hoặc hành lá. Món giòn ngọt, đưa cơm.

3. Măng kho thịt ba chỉ

Thịt ba chỉ thái miếng, ướp nước mắm, đường, hành tím, tiêu. Thắng nước màu, cho thịt vào đảo săn. Thêm măng tươi đã luộc (hoặc măng khô), đổ nước dừa hoặc nước lọc xâm xấp, kho lửa nhỏ đến khi thịt mềm, măng thấm vị. Món kho này để được vài ngày trong ngăn mát, rất hợp những ngày ít đi chợ.

4. Bún măng vịt

Vịt làm sạch, luộc chín với gừng. Lấy nước luộc vịt nấu cùng măng khô hoặc măng tươi đã sơ chế, nêm nước mắm, đường phèn. Ăn với bún, thịt vịt chặt miếng và nước mắm gừng. Món hợp bữa cuối tuần cả nhà quây quần.

5. Măng luộc chấm mắm tép hoặc muối vừng

Món đơn giản nhất mà vẫn giữ trọn vị ngọt của măng tươi. Măng sau khi luộc kỹ, thái lát, chấm mắm tép chưng thịt hoặc muối vừng.

Trữ măng cho những ngày hạn chế ra ngoài

Măng là nguyên liệu lý tưởng cho tủ đồ dự trữ:

  • Măng khô: để nơi khô ráo trong túi kín, dùng được lâu. Kiểm tra định kỳ xem có mốc không.
  • Măng đã luộc kỹ: chia túi nhỏ, cấp đông, khi dùng chỉ cần rã đông và nấu.
  • Măng chua tự làm: ngâm măng tươi luộc sơ với nước muối loãng, tỏi, ớt trong hũ thủy tinh sạch.

Kết hợp măng với các nguyên liệu dễ trữ như thịt kho, trứng, đậu phụ, bạn có thể lên thực đơn vài ngày mà không cần ra chợ. Tham khảo thêm gợi ý trong bài món ngon mỗi ngày cho bữa cơm gia đình để phối món hợp lý. Nếu nhà có nhiều thịt, món thịt ngâm nước mắm cũng là lựa chọn để dành tốt, ăn kèm măng luộc rất hợp.

Gợi ý thực đơn ba ngày với măng

Để măng không bị nhàm, hãy xoay vòng cách chế biến và phối với các món khác nhau trong ba ngày liên tiếp:

  • Ngày 1: trưa ăn măng xào thịt bò, canh rau ngót; tối ăn đậu phụ sốt cà chua, măng luộc chấm muối vừng.
  • Ngày 2: nấu một nồi măng kho thịt ba chỉ đủ cho hai bữa; ăn kèm rau muống luộc và dưa chuột.
  • Ngày 3: sáng nấu bún măng vịt cho cả nhà; tối ăn trứng đúc thịt, canh măng chua nấu cá.

Mỗi ngày chỉ một món có măng là đủ để bụng không quá tải chất xơ, đồng thời giữ được cảm giác mới mẻ. Phần măng đã sơ chế dư có thể cấp đông để dành cho tuần sau.

Ai nên hạn chế ăn măng

Măng nhiều chất xơ, có thể gây đầy bụng ở người có hệ tiêu hóa yếu. Người đang có bệnh lý dạ dày, phụ nữ mang thai và trẻ nhỏ nên ăn lượng vừa phải, luôn đảm bảo măng được sơ chế và nấu chín kỹ. Người có bệnh mạn tính cần hỏi ý kiến bác sĩ về chế độ ăn phù hợp.

Ngoài ra, măng chua bán sẵn đôi khi có màu vàng quá đậm hoặc mùi lạ. Nên chọn nơi bán uy tín, hoặc tự làm măng chua tại nhà để yên tâm.

Câu hỏi thường gặp

Làm sao biết măng đã hết đắng và an toàn?

Sau vài lần luộc và thay nước, nếm thử một miếng nhỏ: nếu không còn vị đắng gắt là được. Luôn luộc với nồi không đậy vung và nấu chín kỹ trước khi ăn.

Măng khô ngâm bao lâu thì nấu được?

Thường cần ngâm 1–2 ngày, thay nước hằng ngày, sau đó luộc nhiều lần. Măng khô dày như măng lưỡi lợn có thể cần lâu hơn để mềm.

Măng tươi bảo quản được bao lâu?

Măng tươi chưa sơ chế nên dùng trong một đến hai ngày. Măng đã luộc kỹ để ngăn mát được vài ngày, ngâm trong nước sạch và thay nước mỗi ngày.

Măng đóng gói ngoài siêu thị có cần luộc lại không?

Nên chần lại qua nước sôi để loại bớt mùi và nước ngâm. Đọc hướng dẫn trên bao bì và kiểm tra hạn dùng trước khi chế biến.

Bài liên quan